Wie gemengd btw-plichtige is en periodieke aangiften indient, moet de btw-administratie via een voorafgaande kennisgeving laten weten op welke manier de btw-aftrek zal geregeld worden. Bovendien moeten bepaalde ondernemingen jaarlijks via hun periodieke aangifte ook een aantal extra gegevens meedelen.
Algemeen verhoudingsgetal versus werkelijk gebruik
Als gemengd btw-plichtige met periodieke aangiften kan je niet zomaar alle btw op je beroepsuitgaven recupereren. Je voert namelijk niet alleen activiteiten uit waarvoor je recht op aftrek hebt, maar ook activiteiten die vrijgesteld zijn van btw en waarvoor geen recht op aftrek bestaat.
Hoeveel btw je mag aftrekken wordt daarom in de regel bepaald aan de hand van een algemeen verhoudingsgetal. Dat getal drukt de verhouding uit tussen de omzet van al je activiteiten met recht op aftrek enerzijds en je totale omzet anderzijds.
Naast het principe van de btw-aftrek volgens een algemeen verhoudingsgetal bestaat ook nog een ander systeem, namelijk dat van de btw-aftrek volgens het werkelijk gebruik. In dat geval:
- mag je alle btw recupereren op kosten die exclusief bestemd zijn voor je activiteiten die recht op aftrek verlenen (hierop bestaan wel een aantal uitzonderingen)
- mag je geen btw recupereren op kosten die exclusief bestemd zijn voor je vrijgestelde activiteiten
- en moet je voor de aftrek van de btw op kosten die bestemd zijn voor beide soorten activiteiten een bijzonder verhoudingsgetal vaststellen.
Als de toepassing van het algemeen verhoudingsgetal of het werkelijk gebruik tot oneerlijke situaties zou leiden (zowel in je voor- als nadeel), dan kies je best voor de andere regeling. Als het nodig is, kan de btw-administratie je daartoe zelfs verplichten.
Voorafgaande kennisgeving nodig
Op welke manier je je btw-aftrek wenst te regelen, moet je via een voorafgaande kennisgeving aan de btw-administratie meedelen. Je dient daarvoor een formulier e604A of e604B in (dit kan via Liantis). Wanneer je dat precies moet doen en vanaf wanneer de gekozen regeling ingaat, verschilt naargelang je situatie:
1. Je start als gemengd btw-plichtige of wijzigt je activiteiten waardoor je een gemengd btw-plichtige wordt
Dan moet je je keuze voor de btw-aftrek volgens het algemeen verhoudingsgetal of het werkelijk gebruik vóór het einde van het aangiftetijdvak waarin de start of wijziging plaatsvindt, indienen. Moet je nog een formulier e604A of e604B indienen om je start of wijziging van activiteiten aan de btw-administratie mee te delen? Dan kan je je keuze dus meteen mee vermelden in dat formulier.
Heb je je keuze tijdig meegedeeld? Dan is die regeling vanaf de eerste dag van aanvang of wijziging van je activiteiten van toepassing.
Voorbeeld: je start als indiener van kwartaalaangiften op 10 april 2027 en verkiest om de aftrek toe te passen volgens de regel van het algemeen verhoudingsgetal. Vanaf 10 april 2027 kan je de regel van het algemeen verhoudingsgetal toepassen door uiterlijk op 30 juni 2027 een aangifte e604B in te dienen. Je kan ook in de aangifte e604A al kiezen voor het algemeen verhoudingsgetal.
2. Je bent al gemengd btw-plichtige en wil voor je btw-aftrek overschakelen van het algemeen verhoudingsgetal naar het werkelijk gebruik
Dan moet je je keuze voor de btw-aftrek volgens het werkelijk gebruik vóór het einde van het eerste aangiftetijdvak van het lopende kalenderjaar indienen. Voor maandindieners is dat dus ten laatste op 31 januari, voor kwartaalindieners ten laatste op 31 maart.
De nieuwe regeling heeft dan uitwerking vanaf 1 januari van het betrokken kalenderjaar. Ben je te laat, dan kan je de btw-aftrek volgens het werkelijk gebruik pas vanaf het volgende kalenderjaar toepassen, op voorwaarde dat je dan wel op tijd bent met je kennisgeving.
Let op: je moet je btw-aftrek volgens het werkelijk gebruik ten minste tot 31 december van het derde jaar volgend op het jaar van de uitwerking ervan toepassen. Pas ten vroegste vanaf 1 januari daarna kan je dus opnieuw de btw-aftrek volgens het algemeen verhoudingsgetal toepassen, als je natuurlijk je kennisgeving dan ook tijdig indient.
Voorbeeld: je bent een gemengde belastingplichtige die kwartaalaangiften indient en past de aftrek volgens het algemeen verhoudingsgetal toe. Je wil dat beëindigen in 2028. Daarvoor moet je uiterlijk op 31 maart 2028 een aangifte e604B indienen waarin je kiest voor het werkelijk gebruik. Je kan het werkelijk gebruik dan toepassen vanaf 1 januari 2028.
3. Je bent al gemengd btw-plichtige en wil voor je btw-aftrek overschakelen van het werkelijk gebruik naar het algemeen verhoudingsgetal
Ook dan moet je je keuze voor de btw-aftrek volgens het algemeen verhoudingsgetal via het formulier e604B meedelen. De nieuwe regeling gaat in vanaf 1 januari na de kennisgeving. Hou daarbij wel rekening met de hiervoor vermelde verplichte wachttermijn.
Voorbeeld: je bent een gemengde belastingplichtige en past sinds 1 januari 2026 de aftrek toe volgens de regel van het werkelijk gebruik. Je moet die minstens tot en met 31 december 2029 toepassen. Als je uiterlijk op 31 december 2029 een e604B indient om over te stappen op het algemeen verhoudingsgetal, kan je het algemeen verhoudingsgetal toepassen vanaf 1 januari 2030. Als je de aangifte e604B in 2030 indient, kan je het algemeen verhoudingsgetal pas toepassen vanaf 1 januari 2031.
Jaarlijks gegevens meedelen
Naast de kennisgeving (die in principe voor onbepaalde duur geldt), moeten bepaalde ondernemingen ook jaarlijks via Intervat een aantal extra gegevens over de uitoefening van hun recht op aftrek aan de btw-administratie bezorgen.
Aftrek volgens het algemeen verhoudingsgetal
Pas je de regeling van btw-aftrek volgens het algemeen verhoudingsgetal toe, dan moet je jaarlijks het voorlopig en definitief algemeen verhoudingsgetal meedelen.
Aftrek volgens het werkelijk gebruik
Enkel als je een grote onderneming bent, moet je jaarlijks volgende gegevens meedelen:
- je definitief verhoudingsgetal over het voorgaande kalenderjaar (alleen als je het vorige kalenderjaar het algemene verhoudingsgetal toepaste)
- de procentuele opdeling van de aangerekende btw op de handelingen die:
- uitsluitend gebruikt worden voor de bedrijfsafdeling(en) waarvan de handelingen volledig recht op aftrek verlenen,
- uitsluitend gebruikt worden voor de bedrijfsafdeling(en) waarvan de handelingen geen recht op aftrek verlenen,
- tegelijkertijd gebruikt worden voor beide types bedrijfsafdelingen.
- het/de bijzondere verhoudingsgetal(len) van toepassing op de handelingen die tegelijkertijd gebruikt worden voor beide types bedrijfsafdelingen. In geval van meerdere bijzondere verhoudingsgetallen deel je ook het globale resultaat van de toepassing van die bijzondere verhoudingsgetallen mee.
Wat is de deadline?
Kwartaalindieners moeten de extra gegevens bij de indiening van de periodieke aangifte over het eerste kwartaal van het kalenderjaar doen, maandaangevers bij de aangifte over een van de eerste drie maanden ervan.
Ben je net gestart of ben je door een wijziging van activiteiten gemengd btw-plichtige geworden? Dan deel je de informatie mee bij je btw-aangifte over het kwartaal waarin de aanvang of wijziging van je activiteit plaatsvindt, of als je een maandaangever bent, over één van de eerste twee maanden na de aanvang of wijziging van je activiteit.
Wat met gedeeltelijk belastingplichtigen?
Gedeeltelijk belastingplichtigen zijn verplicht de btw-aftrek volgens het werkelijk gebruik toe te passen en hoeven dus geen voorafgaande kennisgeving te doen (tenzij ze voor de handelingen waarvoor ze wel belastingplichtige zijn zowel belaste als vrijgestelde handelingen verrichten).
Aan de verplichte jaarlijkse mededeling van extra gegevens zijn ze wel onderworpen, maar enkel als ze kwalificeren als een grote onderneming. In specifieke sectoren geldt daarbij zelfs een extra versoepeling.
Meer weten?
Op de website van de FOD Financiën vind je meer informatie over de gedeeltelijke btw-aftrek voor gemengde btw-plichtigen.
Wil je dat Liantis de kennisgeving via het formulier e604A of e604B indient? Neem contact met ons op en wij doen meteen het nodige.
